Nasze portfele wygl±daj± teraz zupe³nie inaczej ni¿ kilka lat temu. Nie s± one ju¿ wypchane gotówk±, ale ró¿nymi kartami debetowymi i kredytowymi. S³u¿± one nie tylko do zwyk³ych zakupów, ale te¿ do zakupów internetowych, dokonywanych online. I niestety s± czêstym celem z³odziei, którzy wykorzystuj± nasz± naiwno¶æ i niewiedzê.

Ostro¿nie z bankomatami

Pomimo tego, ¿e karty z czipem s± lepiej zabezpieczone przed elektroniczn± kradzie¿± ni¿ karty z paskiem magnetycznym, to i tak nale¿y zachowaæ ostro¿no¶æ. Przed pobraniem pieniêdzy z bankomatu, warto siê mu przyjrzeæ dok³adnie, zw³aszcza wlotowi karty, a tak¿e klawiaturze. Wszelkie nak³adki, dodatkowe obudowy, listwy powinny nas zaalarmowaæ, ¿e co¶ z tym bankomatem jest nie w porz±dku. W takim przypadku najlepiej jest zrezygnowaæ z korzystania z niego, a nasze uwagi zg³osiæ odpowiedniemu bankowi. Unikajmy bankomatów znajduj±cych siê w dziwnych miejscach. Zawsze bezpieczniejsze s± te w placówkach bankowych. Ale nawet przy korzystaniu ze sprawdzonych i pewnych bankomatów, nale¿y zachowaæ ostro¿no¶æ. W trakcie korzystania z bankomatu nie pozwalaj obcym osobom zbli¿aæ siê do siebie, nawet je¶li ¿yczliwie proponuj± Ci pomoc. Nigdy nie sprawdzaj numeru PIN przy bankomacie. Podczas wklepywania kodu zawsze zas³aniaj drug± rêk± klawiaturê. Nie wiesz bowiem, czy kamera maj±ca zapewniæ Twoje bezpieczeñstwo, nie zosta³a przestawiona tak, ¿eby zarejestrowaæ cyfry wprowadzanego przez Ciebie PIN-u. Je¿eli karta utknê³a w bankomacie, natychmiast dzwoñ do swojego banku, ¿eby zg³osiæ ten fakt i zablokowaæ kartê. Mo¿e siê bowiem okazaæ, ¿e karta utknê³a w bankomacie na skutek zainstalowanej przez z³odzieja szufladki we wlocie na karty. Ty odejdziesz od bankomatu, my¶l±c, ¿e to zwyk³y przypadek i ¿e wkrótce bank zwróci Ci Twoj± kartê, a tymczasem z³odziej wyci±gnie ca³± szufladkê razem z Twoj± kart± i zrobi z niej u¿ytek.

Nie traæ karty z oczu

Nie pozwalaj sprzedawcy w sklepie, ani kelnerowi w restauracji braæ Twojej karty i znikaæ na zapleczu, ani nawet odwracaæ siê do Ciebie ty³em. Terminal (czytnik kart) powinien byæ umieszczony w miejscu ³atwo dostêpnym dla Ciebie. Najbardziej prawid³owe i bezpieczne jest umieszczenie go w taki sposób, ¿e sprzedawca nawet nie dotyka Twojej karty.

Zdrowy rozs±dek

Zanim wyrzucimy do kosza sterty niepotrzebnych papierów, sprawd¼my, czy w¶ród nich nie znajduj± siê wyci±gi z konta, albo paragony z numerem karty (cztery ostanie cyfry). Czasami nawet niszczarki dokumentów nie pomagaj±, bo tn± na zbyt du¿e kawa³ki i ca³y numer konta lub karty mo¿na odczytaæ na jednym paseczku. Bezpieczniej jest je czasem podrzeæ rêcznie, a najlepiej spaliæ w kominku. Niszczenie takich dokumentów to najlepsze zabezpieczenie przed ich ewentualnym wykorzystaniem do dokonania przez z³odzieja transakcji obci±¿aj±cych nasze konto. Osobi¶cie nie wyrzucam bezpo¶rednio do kosza nawet kopert zaadresowanych do mnie, ani listów z moimi danymi, bo na podstawie takich danych i listów z³odziej mo¿e otworzyæ konto na moje nazwisko, narobiæ debetu, zaci±gn±æ kredyt, a mi zostawiæ d³ugi do sp³acania.

Fa³szywe e-maile z banku

Wysy³anie fa³szywych e-maili to najprostszy sposób uzyskania wszelkich szczegó³ów naszej karty lub konta. ¯aden bank nie wysy³a do swoich klientów e-maili z pro¶b± o natychmiastowe logowanie siê ze wzglêdu na jak±¶ nag³± sytuacjê. Je¿eli dostali¶my taki e-mail, nie nale¿y na niego odpowiadaæ, ale warto zg³osiæ to do w³asnego banku. Wiele osób nabra³o siê ju¿ na takie e-maile, przekierowuj±ce na fa³szyw± stronê banku, wygl±daj±c± jak prawdziwa, z jakiej wiele razy korzystali. Nie zwrócili jednak uwagi na jaki¶ ma³y szczegó³ adresu internetowego, który sprawia, ¿e zamiast ³±czyæ siê z w³asnym bankiem, ³±czyli siê z fa³szyw± stron± za³o¿on± przez z³odziei. My¶l±c, ¿e korzystali z w³asnego konta bankowego, podali im nazwy u¿ytownika, has³a itp. I stracili wiele pieniêdzy. Ten rodzaj kradzie¿y internetowej ma swoj± miêdzynarodow± nazwê: phishing.

Niebezpieczne komputery

Do wszelkich operacji finansowych w sieci radzê u¿ywaæ tylko w³asnego, sprawdzonego i dobrze zabezpieczonego komputera. Kafejki internetowe czy nawet komputery w bibliotekach s± dostêpne dla wielu osób w ci±gu dnia, co ju¿ jest pewnym zagro¿eniem. Ró¿ne opowie¶ci o tym, jak Polak potrafi wykorzystaæ i oszukaæ drugiego Polaka, powinny nas wystarczaj±co zniechêciæ do korzystania z komputera u znajomego czy kolegi z pracy. Dlatego wiêc najlepiej jest dobrze zadbaæ o w³asny komputer: zakup programu antywirusowego (zwykle dostêpny w pakiecie internetowym), czêste skanowanie w celu wykrycia nie tylko wirusów, lecz tak¿e trojanów, oprogramowañ z³o¶liwych (malware) i szpiegowskich (spyware). Pamiêtajmy, ¿e jedynie legalne oprogramowanie zapewni zarówno aktualizacjê systemu, jak i aktualizacjê baz danych wirusów. Nasze domowe komutery s± ³akomym k±skiem i ³atwym celem dla elektronicznych z³odziei. Warto zwróciæ uwagê, co pobieramy z sieci. Ró¿ne darmowe gry (instalowane przez dzieci bez naszej nawet wiedzy), albo komunikatory (np. gadu-gadu) infekuj± nasz komputer i sprawiaj±, ¿e operacje finansowe w internecie staj± siê mniej bezpieczne.

Bezpieczna klawiatura

Niewiele osób wie, ¿e oprócz tradycyjnej klawiatury, mo¿emy u¿ywaæ klawiatury wy¶wietlaj±cej siê na monitorze (On-Screen Keyboard). Znajduje siê ona we wszystkich nowszych wersjach Windowsa. Znajdziemy j± klikaj±c kolejno: Start → All Programs → Accessories → Accessibility → On-Screen Keyboard. Na ekranie pojawi nam siê ma³y prostok±t klawiatury z identycznym uk³adem klawiszy jak tradycyjna klawiatura. Teraz, zamiast naciskaæ na klawisze zwyk³ej klawiatury, myszk± klikamy na odpowiedni klawisz klawiatury On-Screen. Warto utworzyæ na pulpicie skrót do niej i przeæwiczyæ pisanie przy jej pomocy. Powinni¶my u¿ywaæ jej do logowania w bankowo¶ci internetowej (internet banking) oraz do zakupów w internecie. Mo¿na wpisywaæ nie tylko cyfry numeru karty debetowej czy kredytowej, ale tak¿e wszystkie dane osobowe i adresowe. Korzystanie z klawiatury on-screen zabezpiecza nas przed oprogramowaniami szpieguj±cymi (keyloggery), potrafi±cymi zarejestrowaæ wszystkie znaki pisane na tradycyjnej klawiaturze.

Sprawdzanie certyfikatów bezpieczeñstwa stron internetowych

Ka¿da witryna, która wymaga od swoich u¿ytkowników wpowadzania danych osobowych, a zw³aszcza finansowych powinna mieæ certyfikat bezpieczeñstwa. Loguj±c siê na takiej stronie zauwa¿ymy na dolnym pasku po prawej stronie symbol k³ódki. Je¶li najedziemy myszk± na ten symbol, pojawi siê napis: “Secured SSL (128 bit)” oznaczaj±cy, ¿e strona jest kodowana przy u¿yciu 128-bitowego systemu SSL. Je¶li natomiast klikniemy dwa razy na k³ódkê, otworzy siê nam nowe okienko z informacjami o certyfikacie bezpieczeñstwa okre¶laj±cymi, dla jakiej strony certyfikat zosta³ wydany (“issued to...”) i od kiedy do kiedy jest wa¿ny (“valid from...to...”). Najwa¿niejsze dla nas powinno byæ jednak otwarcie trzeciej zak³adki: “Certification path” i sprawdzenie, czy adres www podany w certyfikacie pokrywa siê z adresem u¿ywanej przez nas strony. Ni¿ej, na tej samej zak³adce znajduje siê “Certificate status”, w którym powinien byæ komunikat: “This certificate is OK.” Po takim sprawdzeniu mo¿emy uznaæ stronê za bezpieczn± do u¿ytku, ale nadal powinni¶my u¿ywaæ klawiatury On-Screen do wprowadzania danych.

Ostro¿no¶ci nigdy za du¿o

Przy dokonywaniu wszelkich transakcji kart± powinni¶my pamiêtaæ, ¿e wiele zale¿y od nas samych . Nie nale¿y nigdy lekcewa¿yæ sprytu i wiedzy z³odziei, a tak¿e ich chêci zdobycia pieniêdzy kosztem naiwnego, niedo¶wiadczonego lub lekkomy¶lnego u¿ytkownika karty. Warto dok³adnie sprawdziæ, czy w nazwie banku nie zosta³a zamieniona kolejno¶æ liter (np. “hscb” zamiast “hsbc”), czy litery nie zosta³y pominiête (np. “loyds” zamiast “lloyds”) albo przekrêcone (“barcleys” zamiast “barclays”). Czasem jedna litera mo¿e pozbawiæ nas oszczêdno¶ci, a nawet wpêdziæ w d³ugi.

El¿bieta ¦lebzak

Konsultacja informatyczna: Dariusz ¦lebzak

Comments

Add New Search

Write comment
Name:
Email:	do not notifynotify
Website:
Title:
	Please input the anti-spam code that you can read in the image.

Powered by !JoomlaComment 3.12

Copyright (C) 2007 Alain Georgette / Copyright (C) 2006 Frantisek Hliva. All rights reserved.